Tập thơ “Hoa sim” (Nhà xuất bản Hội Nhà Văn – 2026) của tác giả Vũ Viết Song tiếp nối hành trình sáng tạo sau 3 tập thơ trước của anh là “Hương bưởi” (2021), “Nhớ biển” (2022) và “Xuân chín” (2023). Tập thơ đánh dấu một giai đoạn chín muồi trong tư duy nghệ thuật và cảm xúc của một nhà thơ đất Cảng.
Tập thơ gồm 239 bài thơ, được tác giả viết trong suốt hơn 10 năm cầm bút (2013 – 2026). Phần 1 gồm 139 bài thơ Đường luật và Phần 2 gồm 100 bài thơ theo các thể tự do, lục bát và tám chữ. Sự phân chia này cho thấy một niềm đam mê của tác giả đối với các giá trị văn chương truyền thống, nhất là thể thơ Đường Luật.
Tập thơ “Hoa sim” là một bản hòa ca đa sắc về tình yêu Tổ quốc và lòng biết ơn cuộc đời. Người sĩ quan Hải quân này từng kinh qua những năm tháng tại Trường Sa và các vùng biển đảo tiền tiêu, nên thơ anh luôn tràn đầy lòng tự hào dân tộc. Những vần thơ dâng lên Đảng, Bác Hồ, và sự tri ân dành cho các vị lãnh đạo như cố Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng hay những anh hùng như chị Võ Thị Sáu luôn mang giọng điệu trang trọng, thành kính.
Bài thơ “Muôn người nhớ Bác”được viết theo thể thức tứ tuyệt trường thiên. Đây là một bài thơ có quy mô lớn, tái hiện sống động hành trình cứu nước của Chủ tịch Hồ Chí Minh từ những ngày bôn ba hải ngoại đến khi non sông thống nhất. Với giọng thơ thành kính, tác giả đã khắc họa hình ảnh Bác vừa vĩ đại vừa gần gũi, từ hình ảnh Người ấp nhẹ nắm đất biên thùy ngày trở về Pắc Bó cho đến khát vọng cháy bỏng được thăm miền Nam. Bài thơ không chỉ là lời tri ân sâu sắc mà còn là một bản anh hùng ca tóm lược lịch sử dân tộc qua lăng kính tình cảm dành cho vị lãnh tụ kính yêu.
Mang âm hưởng hào hùng, bài thơ “Mừng ngày quốc khánh” là tiếng reo vui đầy kiêu hãnh của một người con Đất Việt trong ngày hội lớn của non sông. Bài thơ sử dụng thể thơ 8 chữ nghiêm cẩn để khắc họa hình ảnh cờ đỏ sao vàng tung bay và sự đổi thay kỳ diệu của quê hương, thể hiện rõ tâm thế của một người lính luôn đặt vận mệnh dân tộc lên trên hết.
Còn bài thơ “Tổ quốc mình đẹp biết bao” như một bức tranh sơn thủy hữu tình, là sự tổng kết những bước chân của tác giả từ “Trường Sa vạn dặm” đến những vùng biên cương phía Bắc. Những hình ảnh “non xanh nước biếc” được thi vị hóa qua cái nhìn yêu thương, khẳng định vẻ đẹp trường tồn và sức sống mãnh liệt của dải đất hình chữ S.
Thơ Vũ Song thể hiện rõ về tình yêu biển đảo và quê hương. Hình ảnh con người chiến sĩ Hải quân, những nhà giàn giữa sóng gió và vẻ đẹp của mọi miền Tổ quốc từ Pắc Bó đến Phú Quốc, từ Ninh Bình đến quê hương Hải Phòng được tái hiện sống động qua những quan sát tinh tế.
Bài thơ “Gửi anh người chiến sĩ Hải quân” tuy ngắn gọn nhưng chứa đựng tình cảm nồng hậu của một người từng đứng trong hàng ngũ quân chủng Hải quân. Hình ảnh “nhà giàn bão nổi sóng cuồng lay” đối lập với sự kiên trung của người lính thủy đang “giữ biển khơi yên những tháng ngày” tạo nên một tượng đài bằng thơ về lòng dũng cảm. Tác giả thấu cảm, sẻ chia với những gian khổ nơi đầu sóng ngọn gió của đồng đội.
Về tình cảm gia đình và đạo lý uống nước nhớ nguồn, tác giả dành những trang viết xúc động để nói về mẹ, về thầy cô giáo. Bài thơ “Mẹ của em” sử dụng thể thơ Đường luật với nghệ thuật điệp từ “Mẹ” ở đầu mỗi câu, bài thơ là lời ngợi ca xúc động về đức hy sinh và lòng nhân hậu của người mẹ. Người mẹ trong thơ Vũ Song không chỉ là người rèn chữ, dạy đức mà còn là biểu tượng của sự nhẫn nại: “Mẹ là núi Tản cao vời mãi / Mẹ đóa sen hồng tỏa nghĩa ân”. Hình ảnh so sánh mẹ với núi cao và hoa sen đã nâng tầm vẻ đẹp của người phụ nữ Việt Nam lên thành một biểu tượng thiêng liêng và cao quý. Còn bài “Nhớ ơn thầy cô” tập trung khai thác chủ đề “trồng người” với những hình ảnh ước lệ nhưng đầy sức gợi. Tác giả ví kiến thức thầy cô truyền dạy là việc “nhẫn nại trồng” bất kể “đông hàn” hay “hạ nực”. Đặc biệt, hai câu kết: “Rạng rỡ trong lòng trò học giỏi / Xây đời vượt hết bão cùng dông” đã khẳng định giá trị bền vững của giáo dục chính là hành trang giúp thế hệ trẻ vững vàng trước mọi thử thách của cuộc sống.
Thơ Vũ Song cũng viết nhiều về tình yêu lứa đôi và những rung cảm đời thường. Trong tập “Hoa sim” không chỉ có những chủ đề lớn lao mà còn có những phút giây xao xuyến trước “mắt phượng”, “môi hồng”, những nỗi nhớ “Nhỏ” da diết và những kỷ niệm êm đềm bên người thương.
Trong các bài như “Tiếng lòng ngân”, hình ảnh “ngõ nhỏ” hiện lên đầy lãng mạn và thân thương: “Hôm nào cạnh ngõ chớm làn mưa / Ngả nhẹ vào anh dẫu gió bừa”. Đây là không gian khởi đầu cho một mối duyên lành, nơi những rung động đầu tiên được lưu giữ qua hình ảnh “mắt liễu em cười” và những lời hứa hẹn sắt son.
Hình tượng hoa sim xuyên suốt cả tập thơ, mang sắc tím đặc trưng, vừa là màu hoa của vùng đất Hải An, vừa là biểu tượng cho sự thủy chung.
Bài “Em à mắt phượng” là một trong những bài thơ tình lãng mạn và tinh tế nhất tập thơ, nơi xuất hiện hình ảnh “tím chiều sim” đầy hoài niệm. Những hình ảnh “mắt phượng”, “nắng lụa”, “hội làng Lim” hòa quyện tạo nên một không gian đậm chất dân gian và trữ tình. Bài thơ cho thấy một tâm hồn thi sĩ nhạy cảm, dễ rung động trước những vẻ đẹp bình dị của quê hương và những xao xuyến trong tình yêu lứa đôi: “Khắc khoải trong lòng ai có thấu / Mong chờ sẽ đến hội làng Lim”.
Ở bài “Một thoáng Ninh Bình”, tác giả đã khéo léo lồng ghép tình cảm cá nhân vào vẻ đẹp danh thắng. Những kỷ niệm tại Tràng An, Tam Cốc hiện lên qua những vần thơ: “Kỷ niệm Ninh Bình tuyệt lắm thôi / Cùng ai rẽ nước, lại lên đồi”. Sắc hồng của hoa súng và nắng vàng của vùng đất cố đô làm nền cho một tình yêu nồng nàn, sâu nặng.
Còn bài thơ “Buổi ấy gặp nàng” lại là những vần thơ ghi lại khoảnh khắc “ngỡ ngàng” và xao xuyến khi gặp gỡ. Thơ Vũ Song thường sử dụng những hình ảnh ước lệ nhưng đầy cảm xúc như “môi hường”, “mắt diễm” để ca ngợi vẻ đẹp của người phụ nữ và sự kỳ diệu của định mệnh khi đưa hai tâm hồn đến với nhau.
Những bài thơ này cho thấy một khía cạnh khác trong tâm hồn Vũ Song. Không chỉ là một người lính kiên trung, một công dân trách nhiệm anh còn là một người đàn ông đa cảm, luôn trân trọng từng khoảnh khắc đời thường và những giá trị gia đình bền vững.
Nhà thơ Vũ Song khá làm chủ và ít nhiều có sự điêu luyện đối với niêm luật khắt khe của thơ Đường luật. Dù tuân thủ chặt chẽ quy tắc đối, niêm, vần, nhưng thơ anh không hề khô khan mà luôn tràn đầy hơi thở thời đại và cảm xúc mãnh liệt. Sử dụng ngôn từ vừa trang trọng, cổ điển vừa gần gũi, giàu hình ảnh anh đã tạo nên một nét riêng, vừa cứng cỏi của người lính, vừa mềm mại của một tâm hồn thi sĩ.
Tập thơ “Hoa sim” chính là một đóa hoa ngát hương, rực rỡ sắc màu được hái từ khu vườn tâm hồn của Vũ Song. Hy vọng bạn đọc sẽ tìm thấy sự đồng điệu, niềm lạc quan và tình yêu cuộc sống tha thiết qua từng trang thơ này.
